Từ hai lớp học vỡ lòng cuối năm 2020 tại Sài Gòn, đội diễn của Saigon Improv House đã lần lượt đưa kịch ứng tác Việt Nam lên sân khấu Manila Improv Festival 2023 và Singapore Improv Festival 2024, mở ra nhịp cầu giao lưu hai chiều với cộng đồng ứng tác châu Á và thế giới. Nhìn lại chặng đường từ những buổi tập còn đẫm mồ hôi đến khi đứng dưới ánh đèn sân khấu khu vực ở Manila hay Singapore, tụi mình vẫn nguyên cảm giác bồi hồi của những người lần đầu bước ra biển lớn cùng nhau.
Từ hai lớp học nhỏ cuối năm 2020 tại Sài Gòn
Mọi thứ ở Saigon Improv House bắt đầu rất khẽ khàng từ vài buổi chơi ứng tác trực tuyến qua Zoom trong căn phòng nhỏ của mình ở New York để gây quỹ hỗ trợ hạn mặn Cà Mau giữa mùa dịch. Đến tháng 12/2020, khi về lại Việt Nam và mở hai lớp học trực tiếp đầu tiên tại Sài Gòn, tụi mình đón liền 32 học viên đăng ký kín chỗ chỉ sau chưa đầy nửa ngày.
Những vòng tròn nhỏ đầu tiên ấy cũng từng được báo Tuổi Trẻ ghi lại như một không gian để người trẻ lắng nghe và mở lòng. Ngày đó, ước mơ của Vân Possible giản dị lắm, chỉ mong gieo một hạt mầm nhỏ để có thêm những người bạn cùng chơi, cùng cười và hiện diện trọn vẹn sau giờ làm việc.
…mình đã rất run – run như bất kể ai làm việc gì lần đầu và không biết có gì đón chờ mình phía trước.
Vân Possible
Từ nỗi hồi hộp ngày đầu mở lớp, từng khóa học viên cứ thế nối tiếp nhau ở lại. Các bạn rủ nhau tập thêm giờ, cùng dựng những đêm diễn nhỏ tại Nhà rồi dần nhen nhóm giấc mơ bước ra khỏi biên giới quen thuộc để xem thế giới ngoài kia đang chơi ứng tác như thế nào.
Manila Improv Festival 2023: lần đầu mang nón lá ra sân khấu khu vực
Tháng 9/2023 đánh dấu lần đầu tiên đội diễn 8 thành viên của Saigon Improv House đại diện cho một trong những nhóm kịch ứng tác đầu tiên của Việt Nam bước ra sân khấu khu vực tại Manila Improv Festival 2023. Trước chuyến đi, cả đội đã dành nhiều tháng ráo riết rèn phản xạ, tập lắng nghe đồng đội và thử sức với thể loại kịch ứng tác dài (long-form) hoàn toàn bằng tiếng Anh.
Để chạy đà trước ngày lên đường, tụi mình tổ chức đêm diễn ra mắt mang tên Road to Manila vào tối thứ Ba ngày 29/08/2023 tại Sài Gòn. Đêm diễn mở cửa theo hình thức đóng góp tự nguyện và đã kín chỗ chỉ sau chưa đầy một ngày mở đăng ký. Tối hôm đó trời Sài Gòn mưa lớn, vậy mà khán giả vẫn đội mưa đến chật kín khán phòng, tiếp thêm thật nhiều dũng khí cho mình và 7 bạn diễn viên mà mình hay gọi thương là những chú vịt con.
3 năm trước, mình đăng tuyển lớp improv vỡ lòng đầu tiên vì yêu ứng tác và muốn có nhiều người chơi chung. Ngày mai, đội hình dã chiến nhưng chơi lớn này sẽ diễn một set ứng tác dài 25’ đầu tiên bằng tiếng Anh trước khán giả. Một tuần sau đó tụi mình sẽ đem chuông đi đánh ở Manila tại lễ hội ứng tác lớn nhất khu vực…
Vân Possible
Cám ơn các bạn đã đến chơi và ủng hộ tụi mình. Là nhóm ứng tác Việt Nam lần đầu tiên tham dự lễ hội ứng tác quốc tế, tụi mình rất run. Nhưng sự ủng hộ của các bạn quá đáng yêu làm tụi mình tự tin hơn rất nhiều. Hành trình từ lớp improv vỡ lòng đến chỗ lên sân khấu và biểu diễn được trước nhiều khán giả với bất kỳ gợi ý gì thực sự là một hành trình dài và thú vị. Cám ơn các bạn đã ở bên.
Saigon Improv House
Đặt chân đến Philippines, nơi phong trào ứng tác đã hình thành từ năm 2006, tụi mình choáng ngợp và ấm lòng trước không khí lễ hội quy tụ khoảng 300 nghệ sĩ từ Philippines, Singapore, Úc và Israel. Ngay từ buổi khai mạc, cả nhóm đã hòa vào những vòng tròn âm nhạc và nhảy ứng tác cùng bạn bè quốc tế.
Ngày 09/09/2023, 8 anh chị em bước lên sân khấu Manila trình diễn một set kịch ứng tác dài 25 phút bằng tiếng Anh. Giữa những tràng pháo tay và tiếng cười giòn giã của khán giả quốc tế, hình ảnh chiếc nón lá và những chất liệu đời sống Việt Nam được tụi mình đan cài tự nhiên vào từng cảnh diễn, để lại một dấu ấn mộc mạc và gần gũi trên sân khấu bạn.
Singapore Improv Festival 2024: 12 “Singderella” giữa 43 đội quốc tế
Một năm sau dấu mốc ở Manila, tháng 9/2024, Saigon Improv House tiếp tục lên đường tham dự Singapore Improv Festival 2024 với đội hình mở rộng lên 12 diễn viên. Tụi mình đặt tên vui cho cả nhóm là những “Singderella”, ghép từ chữ Singapore và nàng Lọ Lem Cinderella vượt qua bao thử thách đời thường để kịp đến buổi dạ vũ.
Những tháng ngày tập luyện cho chuyến đi Singapore đi qua nhiều cung bậc cảm xúc. Có những buổi tập cả nhóm về nhà lúc đêm muộn với nỗi trăn trở vì nhịp nối cảnh chưa mượt, rồi lại có những tối mọi thứ tự nhiên ăn khớp đến kỳ lạ.
Con đường không hề dễ dàng. Đã có những đêm đi về trong bế tắc. Nhưng cũng có những đêm như hôm nay – mọi thứ khớp, đẹp và kỳ diệu. Ứng tác là bước lên sân khấu mà ko biết hôm đó mình sẽ kể chuyện gì, cảnh gì và với ai… Trong bóng đêm mò mò cùng nhau từ từ ra một cái đèn dầu đôi khi vui hơn sống trong đèn điện từ đầu
Vân Possible
Chủ Nhật ngày 22/09/2024, hai suất diễn tổng duyệt Singderella lúc 15 giờ và 19 giờ tại Sài Gòn đều chật kín khán giả. Tình cảm của người xem ở nhà một lần nữa trở thành hành trang ấm áp đưa cả đội bay sang đảo quốc sư tử vào ngày 26/09/2024.
Singapore Improv Festival 2024 quy tụ hơn 170 nghệ sĩ ứng tác, 43 đội diễn quốc tế cùng 25 buổi workshop và 16 đêm diễn. Tối thứ Bảy ngày 28/09/2024, đứng chung lịch diễn cùng các nhóm quốc tế như Improvper Conduct và Pirates of Tokyo Bay, đội Saigon Improv House đã trình diễn một set 100% ngẫu hứng bằng tiếng Anh dài gần 25 phút từ gợi ý của khán giả.
Chuyến ‘lưu diễn’ tại Lễ Hội Ứng Tác Singapore của tụi mình. Một đám lên sân khấu, khán giả cho gợi ý là làm luôn một set diễn dài gần 25 phút. Vừa ứng tác, vừa chia động từ tiếng Anh, vậy mà tụi mình cũng vượt qua được cùng nhau.
Vân Possible
Bên cạnh suất diễn chung của cả đội, mình còn có dịp đứng chung sân khấu trong vở bộ ba NO SHOW cùng hai người bạn là Matt đến từ Canada và Kim đến từ Hà Nội. Ba đứa hóa thân thành ba bà mẹ bế em bé đi dự tiệc mừng trẻ sơ sinh, mang lại những tràng cười sảng khoái cho khán phòng. Ban ngày đi học các lớp workshop về kỹ thuật nối cảnh, ban đêm đứng dưới ánh đèn sân khấu và cổ vũ cho các đoàn bạn, cả đội thấy mình lớn lên qua từng giờ.
Mọi hành trình đều bắt đầu từ những bước đầu tiên. Đây là team đi dự Lễ Hội Kịch Ứng Tác khu vực tại Singapore vừa qua của Nhà. Mới ngày nào còn bỡ ngỡ. Bây giờ đã đủ lông đủ cánh bay qua bay lại trên sân khấu rồi.
Saigon Improv House
Những chuyến đi tiếp nối và nhịp cầu ứng tác hai chiều
Sau hai kỳ lễ hội ở Manila và Singapore, những bước chân của ngôi nhà chung Saigon Improv House dần mở rộng thành nhịp cầu giao lưu hai chiều bền chặt với bạn bè khu vực và thế giới. Tụi mình vừa đi ra nước ngoài biểu diễn, đứng lớp, vừa đón các nghệ sĩ quốc tế về Sài Gòn chia sẻ kinh nghiệm.
Mùa hè tháng 7/2025, mình và Trân trong nhóm song tấu Transportation Sisters được mời sang biểu diễn tại Singapore Improv Marathon. Sau bao năm sát cánh lo từng việc nhỏ ở hậu trường, hai chị em đã có một đêm chỉ toàn tâm toàn ý chơi và chia sẻ niềm vui trên sân khấu Singapore. Cũng trong chuyến đi này, vào ngày 20/07/2025, mình trực tiếp đứng lớp hướng dẫn workshop sáng tạo nhân vật Unlock Your Inner Cast tại The Common Good Singapore với số lượng học viên đăng ký kín chỗ, đồng thời kết hợp cùng Hellena Jang (nhà sáng lập trường Imfrog tại Hàn Quốc) và Kim (Hà Nội) trong vở Bánh Mì & Kimchi dài 40 phút do Lark Improv Theatre tổ chức.
Cuối tuần rồi, cô Vân của Nhà được mời dạy workshop về sáng tạo nhân vật tại đảo quốc sư tử. Buổi học sold-out (hết chỗ luôn) và rất vui. Các bạn học viên quốc tế được cùng nhau học các bài tập mới lạ giúp các bạn bước ra khỏi vùng an toàn và tạo những nhân vật mới lạ… Việt Nam còn trẻ và nhỏ bé trên bản đồ improv thế giới nhưng những workshop chất lượng như vầy sẽ giúp tụi mình đến gần hơn với bạn bè quốc tế.
Saigon Improv House
Ở trong nước, tụi mình nhiều lần ra Hà Nội dự Vietnam Improv Festival, nơi quy tụ 180 nghệ sĩ từ 30 nền văn hoá cùng học hỏi và biểu diễn. Những chuyến đi còn nối dài tới Seoul và đảo Jeju khi mình và Trân sang Hàn Quốc giao lưu, làm workshop và biểu diễn cùng nhóm Imfrog.
Tưởng tượng 180 người đều thấm nhuần cái tinh thần YES AND này cùng với một sự PLAYFULNESS (tinh nghịch) và khoảng 30 nền văn hoá từ những đất nước khác nhau sẽ tạo ra gì? Ra MỘT CÁI GÌ ĐÓ ẤM ÁP và DỄ CHỊU và NẰM NGOÀI SỰ DỰ ĐOÁN CỦA BẤT KỲ AI.
Vân Possible
Ở chiều ngược lại, Sài Gòn cũng trở thành điểm hẹn quen thuộc của nhiều thầy cô và nghệ sĩ quốc tế. Tụi mình lần lượt đón Matt Folliott từ Canada, Laurette Paix từ Pháp với hơn hai thập kỷ gắn bó cùng sân khấu, Sabrina từ Manila, Hellena Jang từ Hàn Quốc với hai đêm diễn Kimchi & Củ Kiệu và Bibimbap & Cơm Sườn, Rick Andrews từ nhà hát Magnet Theater ở New York, Alfred Chow từ Canada và Diana Liu từ Đài Bắc về Sài Gòn dạy workshop và biểu diễn cùng học viên của Nhà.
Từ lớp vỡ lòng đến sân khấu quốc tế bắt đầu như thế nào?
Tất cả những diễn viên của Saigon Improv House từng đứng dưới ánh đèn sân khấu ở Manila hay Singapore đều bắt đầu từ những buổi học nhập môn đầu tiên mà chưa từng có kinh nghiệm diễn xuất trước đó. Phần lớn các bạn đều là người đi làm văn phòng, làm truyền thông, kỹ thuật hay những bạn tự nhận mình rụt rè, ít nói.
Mọi người đều khởi đầu từ Level 1, nơi làm quen với tinh thần cốt lõi Yes, and (đón nhận và bồi đắp), tập lắng nghe sâu, buông bớt nỗi sợ sai và phản ứng chân thật với người đối diện. Khi đã cảm thấy an toàn để tháo bỏ lớp vỏ gồng cứng sau giờ làm, các bạn đi tiếp lên Level 2 để rèn kỹ năng kể chuyện và xây dựng mối quan hệ nhân vật, rồi bước vào Level 3 để tập phối hợp đồng đội trong những vở kịch ứng tác dài 20 đến 30 phút.
Ở chặng Level 4 và dự án tuyển chọn Advanced Improv Project (lực lượng diễn viên nòng cốt của Nhà), người học tiếp tục đào sâu vào độc thoại, chuyển động hình thể và làm chủ sự tĩnh lặng trên sân khấu. Chính sự bền bỉ qua hàng trăm giờ tập luyện cùng nhau đã tạo nên điểm tựa vững vàng để những con người bình thường dám bước ra sân khấu lớn bằng một ngôn ngữ thứ hai.
KHÔNG kịch bản, nhưng CÓ một nền tảng được xây bởi nhiều giờ luyện tập, quan sát và học cách phản ứng chân thành… Improv is unscripted, not unprepared.
Vân Possible
Nếu một buổi tối nào đó bạn muốn tận mắt xem những câu chuyện hoàn toàn ngẫu hứng được thành hình ngay trên sân khấu như thế nào, tụi mình luôn mở cửa đón bạn ghé xem các đêm diễn kịch ứng tác tại Sài Gòn. Còn nếu bạn muốn tự mình bước vào vòng tròn ấm áp ấy, bạn có thể tìm hiểu lộ trình lớp học kịch ứng tác từ Level 1 để bắt đầu bước chân đầu tiên của riêng mình.
